Sprawdź, czym jest IBD u psa, jakie objawy powinny zaniepokoić opiekuna oraz kiedy stosuje się karmę wysokostrawną, hydrolizowaną lub dietę z nowym źródłem białka.
Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem weterynarii. Dietę weterynaryjną oraz żywienie psa z rozpoznaną przewlekłą enteropatią należy ustalić z lekarzem prowadzącym.
Nawracające biegunki, śluz w kale, wymioty, przelewanie w brzuchu czy utrata masy ciała nie zawsze wynikają ze zwykłej niestrawności. Jeśli dolegliwości utrzymują się lub regularnie powracają, ich przyczyną może być przewlekła enteropatia, potocznie określana również jako IBD u psa.
Odpowiednio dobrana karma odgrywa bardzo ważną rolę w łagodzeniu objawów choroby. Nie zastępuje jednak diagnostyki ani leczenia weterynaryjnego. Nie istnieje również jedna dieta odpowiednia dla każdego psa z IBD – sposób żywienia powinien zostać dopasowany do przyczyny dolegliwości, dotychczasowej diety i indywidualnej tolerancji składników.
Co to jest IBD u psa?
IBD, czyli inflammatory bowel disease, to określenie przewlekłego stanu zapalnego przewodu pokarmowego. Obecnie lekarze weterynarii coraz częściej posługują się szerszym terminem „przewlekła enteropatia”.
W przebiegu choroby dochodzi do nieprawidłowej reakcji organizmu w obrębie jelit. Może ona mieć związek między innymi z układem odpornościowym, mikrobiotą jelitową oraz reakcją na składniki pokarmowe.
Rozpoznanie IBD wymaga wykluczenia innych możliwych przyczyn objawów, takich jak:
- pasożyty i zakażenia,
- nietolerancje lub alergie pokarmowe,
- choroby trzustki,
- zaburzenia pracy wątroby,
- niedobór witaminy B12,
- choroby hormonalne,
- nowotwory przewodu pokarmowego.
Sam luźny kał nie wystarcza więc do rozpoznania IBD.
Najczęstsze objawy IBD u psa
Objawy mogą mieć różne nasilenie i występować okresowo. Do najczęściej obserwowanych należą:
- przewlekła lub nawracająca biegunka,
- śluz albo krew w kale,
- częste oddawanie niewielkich ilości kału,
- wymioty,
- głośne przelewanie w brzuchu,
- wzdęcia i nadmierne gazy,
- ból brzucha,
- zmniejszony lub zmienny apetyt,
- chudnięcie pomimo przyjmowania pokarmu,
- osłabienie i pogorszenie kondycji.
Jeśli pies traci masę ciała, odmawia jedzenia, często wymiotuje, ma krew w kale, silny ból brzucha albo objawy odwodnienia, konieczna jest pilna konsultacja z lekarzem weterynarii.
Dlaczego dieta jest tak ważna przy IBD?
U części psów objawy przewlekłej enteropatii wyraźnie zmniejszają się po zastosowaniu odpowiednio dobranej diety. Pozwala ona ograniczyć kontakt jelit ze składnikami wywołującymi niepożądaną reakcję oraz dostarczyć łatwiej przyswajalnych substancji odżywczych.
W zależności od rozpoznania weterynarz może zalecić:
- dietę wysokostrawną,
- karmę z hydrolizowanym białkiem,
- dietę z nowym źródłem białka,
- dietę o ograniczonej zawartości tłuszczu,
- odpowiednio dobrany rodzaj i ilość włókna pokarmowego.
Nie każda karma „sensitive”, bezzbożowa lub monobiałkowa będzie automatycznie odpowiednia dla psa z IBD.
Karma z hydrolizowanym białkiem
W diecie hydrolizowanej białko zostaje rozłożone na bardzo małe fragmenty. Dzięki temu układ odpornościowy psa ma mniejszą możliwość rozpoznania go jako składnika wywołującego niepożądaną reakcję.
Taka dieta może być zalecana zwłaszcza wtedy, gdy:
- pies jadł wcześniej wiele różnych rodzajów mięsa,
- trudno znaleźć dla niego zupełnie nowe źródło białka,
- podejrzewana jest enteropatia reagująca na pokarm,
- objawom jelitowym towarzyszą problemy skórne.
W ofercie sklepu Twój Zwierzak znajduje się między innymi sucha karma weterynaryjna CLiNiC Veterinary Diet Dog Hypoallergenic Hydrolysed Salmon. Ponieważ jest to dieta weterynaryjna, jej wybór i czas stosowania należy ustalić z lekarzem prowadzącym.
Dieta z nowym źródłem białka
Innym rozwiązaniem może być zastosowanie białka, którego pies wcześniej nie jadł. W zależności od jego historii żywieniowej może to być na przykład:
- konina,
- dziczyzna,
- kaczka,
- królik,
- ryby,
- białko owadów.
Najważniejsza jest jednak historia konkretnego psa. Konina nie będzie „nowym białkiem”, jeśli pies otrzymywał wcześniej karmy lub przysmaki z koniny.
W sklepie Twój Zwierzak dostępne są między innymi karmy weterynaryjne:
- CLiNiC Veterinary Diet Dog Hypoallergenic Duck,
- CLiNiC Veterinary Diet Dog Hypoallergenic Salmon.
W ramach diety eliminacyjnej można również rozważać proste receptury monobiałkowe, np. WILDES LAND DOG Pferd Pur – konina lub WILDES LAND DOG Wild Pur – dziczyzna. Ich zastosowanie powinno jednak zostać uzgodnione z weterynarzem lub dietetykiem weterynaryjnym. Karma monobiałkowa nie zawsze spełnia bowiem te same wymagania co weterynaryjna dieta eliminacyjna.
Karma wysokostrawna przy problemach jelitowych
Nie każdy pies z przewlekłą enteropatią wymaga hydrolizatu. W niektórych przypadkach lekarz może zalecić pełnoporcjową dietę wysokostrawną.
W ofercie sklepu znajduje się Dr. BERG Pro-SCHONKOST – karma dietetyczna wspierająca psy z problemami jelit, żołądka i trzustki.
Jej receptura zawiera między innymi:
- kurczaka jako źródło białka,
- lekkostrawny ryż,
- rumianek,
- glinkę leczniczą,
- stosunkowo niski poziom tłuszczu – 3,8%,
- 79% wilgotności.
Kurczak i ryż zostały wskazane jako źródła wysokostrawnych składników. Karma może być odpowiednim rozwiązaniem dla psa, który dobrze toleruje białko kurczaka i potrzebuje lekkostrawnego, mokrego posiłku.
Nie będzie jednak właściwym wyborem, jeśli kurczak jest podejrzewany o wywoływanie niepożądanej reakcji pokarmowej.
Inną dostępną propozycją ukierunkowaną na układ trawienny jest CLiNiC Veterinary Diet Dog Gastro Digestive Chicken. Jest to mokra karma weterynaryjna przeznaczona dla psów z zaburzeniami przewodu pokarmowego.
Karma mokra czy sucha przy IBD?
Nie można powiedzieć, że każdy pies z IBD powinien otrzymywać wyłącznie karmę mokrą albo wyłącznie suchą. O wyborze decyduje skład i tolerancja diety, a nie sama jej konsystencja.
Karma mokra może być korzystna, ponieważ:
- dostarcza dużo wody,
- jest łatwa do podzielenia na mniejsze porcje,
- często dobrze sprawdza się u psów ze zmniejszonym apetytem,
- pozwala wybrać recepturę o umiarkowanej zawartości tłuszczu.
Karma sucha może być stosowana, jeżeli pies dobrze ją toleruje i została właściwie dobrana. Można również zwilżać ją wodą, o ile lekarz nie zaleci inaczej.
Najważniejsze jest konsekwentne stosowanie jednej wybranej diety i obserwowanie reakcji organizmu.
Jak przeprowadza się dietę eliminacyjną?
Dieta eliminacyjna powinna być stosowana przez okres wskazany przez lekarza weterynarii – często przez kilka tygodni. W tym czasie pies może otrzymywać wyłącznie wybraną karmę i wodę.
Należy odstawić:
- inne karmy,
- przysmaki treningowe,
- gryzaki i suszone mięso,
- resztki ze stołu,
- pasty smakowe,
- suplementy zawierające białka lub dodatki smakowe,
- smakowe tabletki, jeśli lekarz uzna, że mogą zaburzyć próbę.
Nawet niewielki przysmak podany podczas spaceru może utrudnić ocenę skuteczności diety.
W trakcie próby warto prowadzić dzienniczek i zapisywać:
- liczbę wypróżnień,
- konsystencję kału,
- obecność śluzu lub krwi,
- wymioty i nudności,
- apetyt,
- masę ciała,
- wszystkie podawane produkty i leki.
Jak podawać karmę psu z IBD?
Pies z wrażliwym przewodem pokarmowym może lepiej tolerować kilka mniejszych posiłków niż jedną dużą porcję.
Warto przestrzegać kilku zasad:
- podawać karmę o stałych porach,
- dzielić dzienną porcję na 3–4 mniejsze posiłki,
- nie zmieniać często smaków i marek,
- unikać nagłego wprowadzania dużej ilości nowego pokarmu,
- nie dokładać tłustych przysmaków i gryzaków,
- zapewnić stały dostęp do świeżej wody,
- regularnie kontrolować masę ciała psa.
Sposób przejścia na nową karmę powinien zostać dopasowany do stanu zwierzęcia. Przy stabilnych objawach zwykle robi się to stopniowo. W określonych sytuacjach lekarz może jednak zalecić szybsze rozpoczęcie diety weterynaryjnej.
Czy probiotyk lub postbiotyk może pomóc?
Mikrobiota jelitowa odgrywa ważną rolę w funkcjonowaniu przewodu pokarmowego. U niektórych psów lekarz może zalecić odpowiedni probiotyk, prebiotyk lub postbiotyk jako uzupełnienie postępowania.
W sklepie Twój Zwierzak dostępny jest również postbiotyk DeliGuard, przeznaczony do wspierania równowagi mikrobioty i prawidłowego funkcjonowania przewodu pokarmowego.
Preparat wspierający jelita nie zastępuje jednak diety ani leczenia. Przy zdiagnozowanym IBD jego stosowanie, dawkowanie i łączenie z lekami najlepiej skonsultować z weterynarzem.
Czego nie podawać psu z IBD?
W okresie zaostrzenia lub prowadzenia diety eliminacyjnej należy szczególnie uważać na:
- tłuste mięsa i podroby,
- wędzone lub przyprawione produkty,
- resztki z ludzkiego stołu,
- dużą ilość różnorodnych przysmaków,
- bardzo tłuste gryzaki,
- częste zmienianie karmy,
- przypadkowe suplementy i zioła,
- produkty zawierające kilka źródeł białka.
Karma wysokomięsna lub bezzbożowa nie zawsze będzie najlepszym wyborem. Przy IBD liczy się przede wszystkim strawność, tolerancja składników, stabilność receptury i dopasowanie zawartości tłuszczu oraz włókna do potrzeb konkretnego psa.
Czy właściwa karma może wyleczyć IBD?
Dieta może znacząco ograniczyć objawy, a u części psów pozwala uzyskać długotrwałą poprawę. Nie należy jednak samodzielnie odstawiać leków ani uznawać, że ustąpienie biegunki oznacza całkowite wyleczenie.
Niektóre psy reagują na samą zmianę żywienia, natomiast inne potrzebują dodatkowego leczenia, suplementacji witaminy B12 lub regularnych badań kontrolnych.
Podsumowanie – jak wybrać karmę dla psa z IBD?
Wybór karmy zależy od rozpoznania oraz wcześniejszego sposobu żywienia psa:
- przy podejrzeniu reakcji na pokarm można rozważyć dietę hydrolizowaną,
- jeżeli pies nie toleruje konkretnego mięsa, lekarz może zaproponować nowe źródło białka,
- przy potrzebie lekkostrawnego żywienia można rozważyć dietę typu gastrointestinal,
- u psa dobrze tolerującego kurczaka odpowiednią propozycją może być Dr. BERG Pro-SCHONKOST lub CLiNiC Gastro Digestive,
- przy podejrzeniu nadwrażliwości pokarmowej można zapytać weterynarza o karmy CLiNiC Hypoallergenic.
Najlepsza karma dla psa z IBD to nie zawsze karma z najdłuższym składem lub największą ilością mięsa. To dieta, którą pies dobrze toleruje, która pokrywa jego potrzeby żywieniowe i została dopasowana do rodzaju choroby.
Produkty można znaleźć w kategoriach:
Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem weterynarii. Dietę weterynaryjną oraz żywienie psa z rozpoznaną przewlekłą enteropatią należy ustalić z lekarzem prowadzącym.